روستای قهی

خانه تاریخی

روستای قهی یکی از قدیمی ترین روستاهای بخش جلگه اصفهان است . قهی در فاصله ۷ کیلومتری غرب مرکز بخش، ( هرند) در حاشیه کویر قرار گرفته است . این روستا از شمال به شهر کوهپایه، از شرق به شهر هرند، از جنوب به رودشت و دهستان شاه طور(امامزاده عبدالعزیز) و از غرب به شهر سگزی و مزرعه شور محدود شده است. و به علّت فاصله کم با شهرهای “هرند “و ” کوهپایه ” دارای ارتباط قوی با شهرهای یاد شده است . روستای قهی قبلاً از توابع بخش کوهپایه بوده است. فاصله این روستا تا مرکز بخش یاد شده ۱۰ کیلومتر و تا مرکز استان ۸۰ کیلومتر است . قرار گرفتن در حاشیه کویر، روستا را تحت تاثیر قرار داده و دارای آب و هوای خشک است. تاثیر مستقیم آب و هوا در پوشش گیاهی و تنوع جانوری این منطقه و روستای قهی به خوبی محسوس است .ارتفاع آن از سطح دریا ۱۵۷۵ متر است و در موقعیت ۳۵درجه و۳۲ دقیقه عرض جغرافیایی و ۱۵ درجه ۵۲ دقیقه طول جغرافیایی قرار گرفته است. قدمت این روستا بر اساس مدارک و آثار باقیمانده از آن به سالهای قبل از اسلام می رسد . و نام آن نیز قبلاً ” کهی بوده که بعداً به مرور زمان حرف ” ک ” به حرف ” ق ” تبدیل شده است؛ قهی؛ معرب کهی در برابر کوهپا یا کوهپایه (که در برخی اسناد قدیمی قهپایه آمده) به معنی جای پست و کم ارتفاع و پایین تراست . استان اصفهان یکی از قطب های گردشگری ایران است که رونق این صنعت به واسطه موقعیت جغرافیایی ، تنوع اقلیمی در منطقه ، تعدد عناصر شاخص ارزشمند و تاریخی و وجود بافت های زیبا و متراکم در اطراف شهرستان اصفهان می باشد. یکی از این نمونه ها ، روستای قهی است که دارای بافتی منسجم و منحصربه فرد ، به لحاظ قدمت و یکپارچگی می باشد و هر گونه عناصر معماری خاص روستایی را می توان تا حدود زیادی در آن مشاهده نمود . بافت قدیمی روستا در مرداد ماه سال ۱۳۸۴ به ثبت شورای ثبتی استان اصفهان رسید و سپس در تاریخ ۵/۸/۱۳۸۴ این روستای به شماره? ۱۳۶۰۰ در فهرست آثارثبت شده ملی قرار گرفت.‌‌‌‌ روستای باستانی قهی با بافتی زنده و بکر ، هدیه ایست از قرنهای دور به گردشگران و بستری است مناسب برای رشد صنعت گردشگری در منطقه که در راستای تحقق و پیشبرد این هدف تاکنون اقدامات بسیاری در زمینه حفظ و احیاء بافت از سوی پایگاه میراث فرهنگی روستا ، طی فعالیتهایی سه ساله انجام شده است و گزارشاتی نیز جهت معرفی و امکانات روستا برای جذب گردشگر آماده و در حال تکمیل می باشد . لذا تحقق این امر میسر نخواهد شد مگر با توجه خاص مسئولین و تواندهی هرچه بیشتر به قابلیتهای این روستا . تاریخچه ” قهی ” روستای قهی دارای شناسنامه ای کهن و معتبر است که یادگاری از روزگاران دیرین است و سالیان بسیاری است که در حاشیهء کویر ، نشیب و فراز فراوانی بخود دیده است. تاریخ بنای قهی به سده های قبل از اسلام می رسد. مسجد جامع قهی با چهار طاقی اوّلیه آن که بافت و ساخت ساسانی دارد گواه این مدعاست. علاوه بر این ، آثار بازمانده از دخمه های زرتشتی که تا پنجاه سال پیش خرابه های آن بصورت تلی از خاک موجود بوده است، بشدت این نظریه را تائید می کند . اما برای مستند کردن موضوع نیاز به بررسی های بیشتر باستانشناسان دارد. ماکسیم سیرو در کتاب ” راه های باستانی ناحیه اصفهان و . . . ” چنین می نویسد: «در اینجا خانه های افسانه ای وجود دارد که سابقاً مرکز شتر داری تمام ایران مرکزی بوده است . . . . قصبه های جی (قهی) و اخند ( هرند ) هر دو نزدیک کوهپایه در روی یک راه درجه دوّم قرار دارند که از سگزی می آید و مستقیماَ به ورزنه می رسد. جی را میتوان گفت که مرکز قافله های شتر ایران مرکزی بوده. تعداد چهارده نهر و کمبود آن از آبهای زیرزمینی ذخیره آب لازم را برای مزارع جو و حیوانات تأمین می کرد. به علاوه آب انبارهای بزرگ و چند حمام نیز در چندین نقطه مجموعه آبادیها دایر بودند. جی دارای یک محله است با استحکامات و چند بنای مذهبی در آن وجود دارد مانند مسجد جامع و امام زاده ” شاه عبدالواحد ” که از بناهای بسیار قدیمی ایران می باشد. چهره روستا با توجه به قدمت روستای قهی و تاریخی بودن آن بسیاری از بناهای موجود رنگ و بوی قدیمی و خاص خود را داراست. بافت ساختمان های آن سنتی و اکثر ساختمانها متعلق به دوران قاجار است و تعداد دیگر داراری ارزش باستانی هستند. ارزش بصری این روستا بیش از آنکه متکی به تکدانه های زیبای خود باشد، در مجموعه ای است به هم تنیده وهماهنگ و متنوع از احجام و فرم ها که در نگاه اول گنبد مساجد، آب انبارها و آسیاب ها و امواج کاهگلی پوشش منحنی سقفها، برجها، دیوارهای بلند و سردرهای عظیم، وبا نگاه موشکا فانه تر بازارچه ها ، نیر آب ها – پایآب- و بادگیرها بویژه بادگیر آب انبارها را به نمایش می گذارد. عرض معابر این روستا بدلیل وجود شترها در این روستا متفاوت از دیگر بافتها است و ساباطهای کم ارتفاع محدود به دو مکان در روستا می شود. شاید آنچه بافت را مهم و با ارزش می کند وجود تکدانه های آن است ، ولی مهمتر ، نحوه چیدمان این تکدانه و ارتباط آنها با یکدیگر است . نگهداری تکدانه ها شرط لازم برای حفظ بافت است ولی کافی نیست.

برچسب ها :
مطالب مشابه

قنات با افزایش جمعیت و پیشرفت تمدن در ایران باستان برای اینکه بتواند در دشتها نیز کشاورزی کنند دست به ابتکار جدیدی زده که آن را قنات یا کهریز نام گذاردند و با این ابتکار که در دنیا بی نظیر می باشد آبهای زیرزمینی را جمع آوری و به سطح زمین می رساند . شهر […]

۳۰ آبان ۱۴۰۱

دهستان امامزاده عبدالعزیز از توابع بخش جلگه شهر اصفهان است ودر ۲۰ کیلومتری شهر هرند و در ۶۰ کیلومتری شرق اصفهان قرار دارد ارتفاع آن از سطح دریا ۱۵۰۴ متر است نام قدیمی این روستا طور بوده است کلمه ای زرتشتی است و به معنای محدوده و وسعت میباشد در زمانهای قدیم در اطراف قلعه […]

۳۰ آبان ۱۴۰۱

قلعه محمدیه یکی از معروف‌ترین بناهای نایین است که در بالای کوهی مشرف به محله محمدیه احداث شده است. بر طبق نظر کارشناسان و بنا بر موقعیت سوق‌الجیشی این قلعه، احتمالا از آن به‌عنوان دژ دفاعی استفاده می‌شده است. شکوه این قلعه چنان زیاد است که از جای جای محله محمدیه می‌توانید ابهت آن را […]

۳ دی ۱۳۹۹

آستان مقدس امامزاده اسحاق (ع)آستان مقدس امامزاده اسحاق ابن موسی بن جعفر با بیش از هزار سال قدمت که نقل از کتاب تذکره نورالدین حضرت اسحاق(ع) یکی از امامزادگان لازم التعظیم است که در سال ۳۵۴ ه.ق در این محل به دست عمال خلفای به شهادت رسید و هم اکنون بارگاه حضرتش زیارتگاهی برای مردم […]

۳۰ آبان ۱۴۰۱
نظرات کاربران

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

شانزده − 13 =